Probabilité dafay wone ab yëngu-yëngu ci xayma bu ñu tëral. Du ab xalaat ci li dina am, te du dig ndam. Ngir jàng ab xayma loterie, tàmbalee ci li xayma bi jàpp: ñaata nimero lañu am, ñaata lañu génne, ndax toppante am na solo te ndax benn nimero mën na delluwaat?
Tànneef bu toppante amul solo
Ci kureelu n nimero, tànn k nimero yu wuute te toppante amul solo dafay joxe C(n, k) boole. Sàrti xayma bi mooy:
C(n, k) = n! / (k! × (n − k)!)
Bu tirage bi mayee boole yépp benn yëngu-yëngu, te tànneef bi amee k nimero kerekk, benn boole bu ñu wax am na probabilité bu 1 / C(n, k) ngir méngoo yépp ak tirage bi. « Benn yëngu-yëngu » tekki na ne boole bu mën a am bu nekk am na benn probabilité.
Ci misaal bu ñuy tànn 4 ci 56, C(56, 4) = 367 290. Xayma bi dafay jëm ci méngoo gu matale gu benn boole. Du wone yëngu-yëngu bu am ab fay ci xeetu ndam bu xaaj rekk.
Tànneef bu néew tirage bi
Bu ñu génnee d nimero te benn du delluwaat ci n, te nga tànn s nimero, probabilité bu am h méngoo kerekk mooy:
C(s, h) × C(n − s, d − h) / C(n, d)
Sàrti xayma bii dafay waññ yoon yi ñuy jële h nimero ci sa tànneef ak d − h nimero yu bokkul ci tànneef boobu. Lim yi dañu wara man a am: doo mën am lu ëpp méngoo li nga tànn walla li ñu génne.
Ci misaal bu ñuy génne juróomi nimero ci 90, benn nimero bu ñu wax am na probabilité bu 5/90, maanaam 1/18, ngir feeñ. Leeral xayma bii du leeral ab taabalu fay walla sàrti njëgu ticket.
Ñaari kureel yu ajuwul ci seen moroom
Bu xayma bi boolee ab kureel bu mag ak ab kureel bu ñuy dolli, xayma méngoo yi ci ñoom ñaar bu kenn. Duñu ful probabilité yi ludul bu ñaari yëngu-yëngu yi ajuwul ci seen moroom te sàrt yi ñu seet méngoo ak loolu.
Turub loterie du doy ngir dëggal ne yëngu-yëngu yi ajuwul ci seen moroom. Sàrt yi dañu wara dëggal melokaan wi; bu ñu ko deful, li xayma bi génne na des ab misaal.
Lim yu toppante am solo
Bu barab bu nekk mën a jël benn ci fukki lim yi, dale ko ci 0 ba 9, te barab yooyu ajuwul ci seen moroom, lim yu am guddaay k yépp ñoo ngi tollu ci 10^k. Kon benn lim bu ñu wax am na probabilité bu 1/10^k. Tus yi nekk ci tàmbali dañu wara des: 007 du 7.
Sàrti xayma bii du dox ni mu mel ci tànneef bu toppante amul solo walla po bu tere nimero delluwaat. Dañu wara tànn xayma bi méngoo ak sàrti po bi.
Li xaymakat bi du xayma
Xaymakat bi dafay wone li mu jàpp. Du dëggal ticket, du wax li dib tirage dina indi te du xayma njariñu xaalis. Ngir xayma fay bi ñu yaakaar, ñu soxla itam xeeti ndam yi yépp, seen xaalis ak njëgu bokk: probabilité bu méngoo du wuutu loolu.
Melokaan yi ci Yakaar, Senloto ak katalogu loto.sn dañu wara seet ci seen bëtu xibaar yu ñu moom. Benn sàrti xayma bu ñuy dajale du may ñu boole seeni njureef.